Nhanh hơn đáng kể! Microsoft tối ưu mạnh Windows 11, máy tính RAM 8GB có thể tăng hiệu năng tới 40%
Trong thời gian dài, rất nhiều người dùng đã phàn nàn về hiệu suất của Windows 11, đặc biệt trên những máy tính chỉ được trang bị 8GB RAM. Không ít người cho rằng cấu hình này gần như không thể sử dụng Windows 11 một cách thoải mái, bởi các thao tác thông thường thường xuyên bị giật, lag, thậm chí máy có thể treo cứng chỉ sau khi mở thêm một vài phần mềm.
Sau khi tiếp nhận hàng loạt phản ánh từ cộng đồng người dùng, Microsoft cuối cùng cũng bắt đầu triển khai những thay đổi thực tế, đúng như cam kết trước đó về việc cải thiện trải nghiệm trên các thiết bị có dung lượng bộ nhớ thấp.
Mới đây, Microsoft đã phát hành bản cập nhật Windows 11 mới nhất, tập trung tối ưu trải nghiệm sử dụng trên những máy tính có 8GB RAM.
Theo công bố của hãng, nhờ cải tiến cơ chế quản lý bộ nhớ ở cấp độ hệ thống và phương thức phân bổ tài nguyên, máy tính Windows 11 với 8GB RAM hiện có thể cải thiện tốc độ phản hồi trong các thao tác thông thường lên tới 20%. Đặc biệt, trong những tình huống chạy nhiều ứng dụng cùng lúc, hiệu năng tổng thể có thể tăng tới 40%.
Pavan Davuluri, người phụ trách mảng Windows của Microsoft, cũng bổ sung rằng toàn bộ số liệu trên được thu thập từ các thử nghiệm thực tế trong phòng thí nghiệm của hãng. Theo đó, tốc độ phản hồi khi sử dụng một ứng dụng có thể tăng tối đa 20%, trong khi hiệu suất xử lý đa nhiệm có thể cải thiện tới 40%.
Microsoft nhấn mạnh rằng những cải tiến này hoàn toàn đến từ việc nâng cao hiệu quả sử dụng bộ nhớ của hệ điều hành, chứ không phải do tăng yêu cầu phần cứng.
Theo giải thích của Microsoft, trước đây khi bộ nhớ RAM gần cạn, Windows thường chuyển một phần dữ liệu ít được sử dụng sang thiết bị lưu trữ cục bộ có tốc độ đọc ghi chậm hơn để tạm thời giải phóng RAM. Khi người dùng quay lại ứng dụng hoặc tab trình duyệt tương ứng, hệ thống sẽ phải đọc lại dữ liệu từ ổ cứng hoặc SSD và đưa trở lại bộ nhớ.
Cơ chế này giúp Windows tiếp tục hoạt động ngay cả khi thiếu RAM, nhưng việc liên tục đọc ghi dữ liệu giữa bộ nhớ và thiết bị lưu trữ cũng gây ra nhiều bất tiện. Đây chính là nguyên nhân dẫn đến tình trạng ứng dụng phải tải lại, chuyển đổi giữa các cửa sổ bị khựng, thao tác phản hồi chậm và những vấn đề mà người dùng Windows 11 thường xuyên phàn nàn.
Để giải quyết vấn đề tồn tại lâu nay, Microsoft đã điều chỉnh và tối ưu lại cơ chế nén bộ nhớ (Memory Compression) của Windows 11.
Công nghệ này hoạt động bằng cách nén những dữ liệu của các ứng dụng chạy nền nhưng tạm thời không hoạt động, sau đó giữ chúng trong RAM dưới dạng gọn nhẹ hơn, thay vì phải chuyển thẳng xuống ổ cứng hoặc SSD.
Sau đợt tối ưu mới, Windows 11 có thể giữ lại thêm tối đa khoảng 2GB dữ liệu ứng dụng chạy nền trong bộ nhớ vật lý. Nhờ đó, hệ thống giảm đáng kể số lần phải truy xuất thiết bị lưu trữ, hạn chế những tổn thất hiệu năng không cần thiết do hoạt động đọc ghi dữ liệu liên tục.
Microsoft cho biết sau khi áp dụng cải tiến này, các ứng dụng hoặc tab trình duyệt mà người dùng đã mở trước đó sẽ ít gặp tình trạng phải tải lại khi chuyển trở lại cửa sổ đang sử dụng. Trải nghiệm tổng thể trở nên mượt mà hơn, đặc biệt trong những tình huống phải chạy nhiều chương trình cùng lúc.
Không chỉ tối ưu sâu bên trong hệ điều hành, Microsoft còn tiến hành tinh chỉnh mức sử dụng RAM cho trình duyệt Edge và bộ ứng dụng Microsoft 365.
Theo tính toán của hãng, tổng mức sử dụng bộ nhớ thường trú của Windows, Edge và các thành phần liên quan đến Microsoft 365 có thể giảm tối đa khoảng 900MB. Riêng bốn ứng dụng văn phòng phổ biến gồm Word, Excel, PowerPoint và Outlook có thể giải phóng tổng cộng khoảng 360MB RAM.
Microsoft cũng tiết lộ một số chi tiết trong quá trình thử nghiệm nội bộ. Cụ thể, nhóm thử nghiệm sử dụng một máy tính phổ thông với 8GB RAM, đồng thời mở 20 tab trên trình duyệt Edge, phát video 4K ở chế độ nền, mở nhiều tài liệu Word, Excel và PowerPoint dung lượng lớn, đồng thời duy trì Outlook và File Explorer hoạt động.
Tất cả các ứng dụng đều được giữ lại trong trạng thái chạy nền cùng lúc. Theo Microsoft, trong kịch bản thử nghiệm này, hệ thống không còn xuất hiện tình trạng giật lag thường xuyên như trước đây.
Microsoft cũng cho biết đợt cập nhật lần này mới chỉ là bước khởi đầu trong kế hoạch tối ưu bộ nhớ trên toàn bộ hệ sinh thái Windows. Trong vài tháng tới, nhóm phát triển sẽ tiếp tục cải tiến cơ chế nén RAM, giúp phương thức quản lý và phân bổ tài nguyên trở nên thông minh, hiệu quả hơn.
Về lâu dài, Microsoft còn có kế hoạch tăng cường khả năng chia sẻ các thành phần hệ thống và tài nguyên dùng chung giữa những tính năng khác nhau của Windows. Chẳng hạn, chức năng tìm kiếm của hệ thống và các tiện ích trên màn hình Desktop trong tương lai có thể sử dụng chung một Web Engine.
Cách tiếp cận này được kỳ vọng sẽ loại bỏ tình trạng nhiều thành phần riêng biệt cùng sử dụng những tài nguyên trùng lặp, qua đó tiếp tục giảm mức tiêu thụ RAM và cải thiện hiệu suất tổng thể của Windows 11.